قطب الدين الراوندي
417
سؤال و جواب فقهى ( فارسي )
باشد و صف اوّل بهتر است از صف دوم و همچنين تا صف آخر مكر در نماز جنازه كه صف آخر بهتر است از صف پيشتر و همچنين تا صف اوّل و جانب راست صف بهتر است از جانب چپ آن مقدار كه صف اوّل بهتر است از دوم . و سزاوار آن است كه در جاى بهتر ، مردمان بهتر باشند يعنى كسانى كه زيادتى علمى يا عملى ، صالح يا عقلى كامل داشته باشند . و نزديك امام مردمان زيرك هوشيار باشند كه اكر حرفى فراموش كند يا در ماند به يادش آورند و مردان بر زنان ، و آزادان بر بندكان مقدم بايستند و كسى تنها نايستد مكر در صفِ پيش جا نباشد كه در آن هنكام برابر امام مىايستد . و شرط است كه صفها آن مقدار از هم دور نباشند كه كام نتوان كذاشت و حايلى در ميان نباشد كه مانع ديدن باشد مكر ميان مردان و زنان و پيشى نجويند بر امام در فعل يا قول يا مكان بلكه با او باشند يا پستتر ، و پستتر بهتر است و اكر سبقت كند به عمد يا به سهو بركردد و در مكان پستتر بايستد و اكر مأموم يك كس باشد جانب راست بايستد و اكر زن باشد پستتر هم بايستد و بايد كه در نمازى كه بلند خوانده مىشود قراءت را كوش كند اكر امامى باشد كه اقتدا به او توان كرد و الا آهسته قراءت كنند و اكر هيچ نشنوند خود آهسته بخوانند و در نماز آهسته ذكر كنند هر ذكرى كه خواهند و اكر هيچ نكويند نيز جايز است ليكن ذكر اولى است . و امام را مستحب است كه همهء ذكرهاى نماز را به مأمومان بشنواند مكر شش تكبير اوّل نماز را با دعاهاى آن كه آهسته مىكويد و مأمومان بايد كه هيچ او را نشنوانند و چون امام « و لا الضّآلّين » كفت يا « سَمِعَ اللّه لمن حمده » ايشان بكويند : « الحمدللّه رَبِّ العالمين » . و مستحب است كه امام تابع ضعيفترين مردمان شود در درازى و كوتاهى نماز و هر يك در تسليم قصد ديكرى نيز بكند با آنچه مىكرد از قصد ملائكه و انبيا - عليهم السلام - و